Η επίσημη έναρξη της κούρσας για την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης δίνεται στο Dartmouth Summer Research Project on Artificial Intelligence, το καλοκαίρι του 1956, στο Κολέγιο Dartmouth του New Hampshire. Εκεί, προμηθεϊκές φυσιογνωμίες του χώρου όπως οι John McCarthy, Marvin Minsky, Nathaniel Rochester, Claude Shannon θα πρωταγωνιστήσουν στο πρώτο εργαστηριακό σεμινάριο του είδους, καθιερώνοντας εκτός των άλλων τον όρο “Τεχνητή Νοημοσύνη” (επινόηση του McCarthy). Το σεμινάριο ήταν χρηματοδοτημένο από το Rockefeller Foundation, η σχέση του οποίου με την υπόθεση ξεκινά την προηγούμενη δεκαετία, μέσω χρηματοδότησης των ερευνών του Norbert Wiener (πατέρα της Κυβερνητικής) γύρω απ’ τους “μηχανισμούς ανάδρασης” (feedback loops) των ζώντων οργανισμών. Πιο συγκεκριμένα, της ανακάλυψης ενιαίων αρχών που διέπουν τη λειτουργία ζώντων οργανισμών (ανθρώπων συμπεριλαμβανομένων ) και …μηχανών. Tης αναλογικοποίησης δηλ. των δυο “συστημάτων” από πλευράς αναδραστικής επικοινωνίας, με άλλα λόγια …ελέγχου.
Αναφερόμαστε στo 1956 ως καμπή που σηματοδοτεί την έναρξη ενός εκπληκτικού κρεσέντου : επέλαση της κυριαρχίας του μετρήσιμου, μέσω της ποσοτικοποίησης ολοένα περισσότερων πτυχών της ανθρώπινης κατάστασης / μετατροπής της σε σύστημα διαχειρίσιμο και …βελτιστοποιήσιμο.
Αναφερόμαστε στη συγκεκριμένη χρονιά και για ένα άλλο λόγο : τοτε ακριβώς, ταυτόχρονα με την έναρξη της έρευνας για την A.I., ξεκινάει μια “πολιτιστική επανάσταση” με προσανατολισμό αντίθετο από εκείνον της κυριαρχίας του μετρήσιμου. Αυτη αφορά στην έκρηξη της βιομηχανίας μιας νεανικής κουλτούρας απευθυνόμενης σε λευκά ακροατήρια, με αιχμή του δόρατος τη μαύρη μουσική, μέσω του rock’n’roll. Παρακάμπτουμε εδώ σκοτεινές παραμέτρους όπως η μεταποίηση (λείανση) της μουσικής των μαύρων για εμπορικούς σκοπούς, ή ο εστιασμός σε ένα fake, ολοένα διευρυνόμενο με επικοινωνιακές μεθόδους “χάσμα γενεών”. Εστιάζουμε στην κεντρική ιδέα της λεγόμενης νεανικής κουλτούρας. Αυτή αφορά σ’ ένα “συναίσθημα” που μπαίνει για πρώτη φορά σε ευθεία αντιπαράθεση με τη λογική” δυσφημίζοντάς την σαν μια a priori “ψυχρή”, “καταπιεστική” και “τεχνοκρατική” υπόθεση. Ο ιδεολογικοποιημένος ανορθολογισμός που εισάγεται μ’ αυτό τον τρόπο αναιρεί το ρόλο του συναισθήματος ως συμπληρωματικού της λογικής, ταυτίζοντάς το παρά φύσιν μ’ εκείνο που αποτελεί το …εκ φύσεως αντίθετό της : την τρέλα.
Θα έλεγε κανείς ότι η συγκεκριμένη διαδικασία αποτελούσε / αποτελεί αντίδραση στη διαδικασία της ποσοτικοποίησης που ξεκινάει το ίδιο έτος. Θα έλεγα ότι ισχύει ακριβώς το αντίθετο. * Γιατί ο ανορθολογισμός της βιομηχανοποιημένης ποπ κουλτούρας αποτελεί συμπλήρωμα μιας διαδικασίας ποσοτικοποίησης που “ζητά“ ένα άνθρωπο συρρικνωμένο στα “απολύτως απαραίτητα”. Μαζί δημιουργούν τον ιδανικό πολίτη – πελάτη της ύστερης νεωτερικότητας : Συναισθηματικά ευάλωτο, με ατροφική κριτική σκέψη, προβλέψιμο, χειραγωγίσιμο – ιδανική τροφή για τους αλγόριθμους του surveillance capitalism και όχι μόνο.
Η υποβάθμιση του IQ κάθε νέας γενιάς, με πρωταθλήτρια την παρούσα, για την οποία …ανησυχούν οι “ειδικοί” απηχεί αυτό ακριβώς. Και η συνεισφορά, απευθείας πλέον, της ίδιας της Τεχνολογίας στην υποβάθμιση (smartphones, social media platforms, chat boxes etc) ταυτόχρονα με την ολική έκλειψη της ποπ κουλτούρας (η τελευταία έχει επιτελέσει το σκοπό της υποκαθιστάμενη σήμερα από την A.I.) …βεβαιούν του λόγου το ασφαλές.

* …όχι αναγκαστικά βάσει σχεδίου, λεπτομερώς καταρτισμένου…